شیر توپی استیل

در شیرهای توپی استیل حرکت مجرابند کروی شکل موجب قطع و وصل جریان می گردد. شیرهای توپی استیل ، شـیرهای ساده قـطع و وصـل هسـتند که از یک قطـعه توپی شکل برای متوقف کردن و راهاندازی دبی سیال در پایین دست شیر استفاده میشود با چرخش ساقه شیر به سمت موقعیت بازشدن توپی چرخیده و سوراخی که در وسط آن تعبیه شده است در مسیر ورود و خروج سیال قرار میگیرد و در نتیجه سیال از شیر عبور میکند. وقتیکه توپی طوری بچرخد که سوراخ آن عمود بر مسیر سیال قرارگیرد، دبی سیال متوقف میگردد. وقتی که توپی در موقعـیت نیمه باز قرار میگیـرد، جریان آشـفتهای در شیر ایجاد میشود این مشخصه باعث محدودیت کاربرد شیر توپی استیل میگردد. بنابراین بایستی فقط در کاربردهای کاملاً باز یا کاملاً بسته بکار روند.
در سیستمهای ممکن است از عملگرهای مختلفی به منظور کنترل مستقیم یا از راه دور شیر استفاده شود. متداولترین این عملگرها یا بصورت دستی بوده و یا توسط یک موتور کار می کنند. شیرهای دستی دارای یک چرخ یا اهرم دستی می باشند که مستقیماً یا از طریق یک گیربکس به ساقه شیر وصل میشوند. با حرکت ساقه شیر به اندازه یک قوس ۹۰ درجه، شیر باز یا بسته میشود.
در بیشتر شیر توپی استیل ها عمل کردن شیر در حالتی روی میدهد که دسته شیر تا ۹۰ درجه بچرخد. برخی از شیر توپی استیل ها دارای عملگرهایی هستند که بصورت دنده خورشیدی عمل میکنند. این نوع از دنده ها به شیر اجازه میدهند که از دستـه کوچکتری استفاده کنند ولی نیروی حاصله از آنها به اندازه یک شیر بزرگ میباشد. از شیر توپی برای کنترل جریان فقط زمانی که سیال گاز باشد میتوان استفاده کرد.
به طور معمول در شیرهای توپی استیل تمامی اجزا ازجمله بدنه ، دسته (stem) و توپی از جنس استیل می باشد ولی ممکن است جنس گرید اجزای داخی وبدنه باهم متفاوت باشد . همچنین جنس آبند (seat) از نوع PTFE می باشد . در شیرهای توپی استیل رنج تحمل دمایی در کلاس های مختلف یکسان و حدود F° ۴۰۰ و رنج تحمل فشاری متناسب با افزایش کلاس کاری افزایش میابد . تفاوت اصلی بین شیر های توپی فولادی و استیل در جنشس بدنه وکاربردهای خاص انها میباشد .آلیاژ استیل شامل اهن به همراه شامل مقادیری مختلفی از کربن سیلیکون و منگنز و حداقل ۵/۱۰% کروم میباشد . کروم افزوده شده در سطح فلز لایه ای از اکسید را ایجاد کرده که مانع از هر گونه خوردگی میگردد و با افزایش مقدار کروم مقاومت در برابر خوردگی افزایش می یابد . همچنین برخی از گرید های استیل شامل عناصر نیکل و مولیبدن میباشند که خاصیت شکل پذیری و افزایش بیشتر در برابر خوردگی را به آلیاژ می بخشند .
آلیاژ استیل علاوه ب اینکه دارای خواص ضد خوردگی میباشد در صنایع غذایی به دلیل سرعت و بازده بالا فرایند تمیز کاری وشست وشو و خواص ضد باکتریایی بصورت خیلی گسترده مورد استفاده واقع می شود . همچنین مواد غذایی در تماس با این آلیاژ هیچ طعم وبوی خاصی نمیگیرند و این یکی از ویژگی های برجسته این آلیاژ می باشد .
مزیت استفاده از شیر توپی استیل:
– قیمت پایین تر نسبت به سایر شیرها
– عمل کردن سریع در باز و بسته شدن
– عمل کردن در ۴/۱ بسته بودن و باز بودن مجرای توپی
– یکپارچه بودن قطعات آن و عدم نیاز به روانکاری
– وزن کم ،ساختمان فشرده ،نصب و بهره برداری آسان
– گشتاور پایین مورد نیاز جهت باز و بسته کردن(در نتیجه انتخاب آسانتر عملگر(
– استفاده از شیرهای توپی چند راهی برای تغییر جهت جریان
بطور متعارف شیرهای توپی استیل مشخصه های کمتری برای تنظیم جریان دارند و همچنین در وضعیت تنطیم جریان بدلیل سرعت بالای سیال، نشیمنگاه در معرض سایش سریع قرار میگیرد. یکی دیگر از اشکالات شیرهای توپی استیل حبس شدن مقداری از سیال در داخل توپی در هنگام بسته شدن میباشد.
مسیر ورود سیال به شیر توپی استیل به صورتهای ذیل می باشد:
۱- بصورت کاهش در سطح مقطع (Reduced Bore) در این نوع یک حالت اُرفیس مانند داریم و سطع مقطع حفره روی گوی کمتر از ورودی و خروجی شیر است.
۲- بصورت مسیر کاملاً باز (Full Port Pattern) در این نوع حفره روی گوی به اندازه قطر ورودی و خروجی شیر میباشد.
انواع شیر های توپی استیل از نظر نوع بدنه :
شیر های توپی از نظر اجزای بدنه به سه نوع بدنه ی تکه ، دوتکه و سه تکه تقسیم می شوند که هر کدام از انها کاربرد خاص خود را دارند .
اطلاعات بیشتر